Site icon La Dépêche de Kabylie

«Tameslayt yuɣen nnuba di tudert n yal ass d tin i d tameslayt tamuddirt… »

Aɣmis n Yimaziɣen d kra n yisebtar s tmaziɣt di la dépèche de Kabylie akken teẓri&#7693,; d acu ara d-tiniḍ ɣef tmeslayt di tira-nni ?

Ufiɣ belli d tira yeddan am wakken tedda teqbaylit di tmenna. I tikelt tamezwarut ideg tira ur teddi di “nneqma” i wawal imserreḥ. Tedda am wakken ddan waman di lebɣi-nsen.

I uselmed n tmaziɣt deg uɣerbaz, si tama n tutlayt, amek i t-tettwaliḍ ?

Ulamma drus aya seg i d-yennulfa uselmed n tmaziɣt, dulaqrar iteddu akken iwata xas neẓra anect ttucewwlen yiselmaden s yiεewwiqen d yifergan i d-tesrusu dduwla zdat-sen. D acu kan ur ilaq ara ɣef uselmad ad d-yesnulfu tameslayt di tmeslayt ; ur ilaq ara ad teḍru akked tmaziɣt akken teḍra d taεrabt timserreḥt akk d takna-s, tin n uɣerbaz. Taεrabt n uselmed ur teffiɣ ara i tlisa n uɣerbaz, wanag timserreḥt d nettat i yuɣen nnuba di tudert n yal ass, d tin i d tameslayt tamuddirt. Ssarameɣ iselmaden-nneɣ rran-d lexbar s wanect-a.

Aṭas i yenwan ass-a aɣerbaz weḥd-s yezmer i temsalt n tmaziɣt, i kečč d acu twalaḍ ?

Xas akken tekcem tmaziɣt s aɣebaz, iḥekkamen n tmurt ur ilaq ara ad ɣilen ad nennejmaε dayen. Aɣerbaz d iswi gar yiswiyen-nne&#611,; rnu-d ɣur-s asɣelnew (le caractère national de la langue) d yeddan di tmendawt. Wanag taluft n tmaziɣt mazal-itt ur tefri ara imi leḥkem ula d netta mazal-it ɣef tizi n lexdeε. Γef waya nebges, nettgami ur nebri ara i ṭṭbel deg waman ; negguni iswiyen-nniḍen yecban ansab (l’officialisation) n tmaziɣt…

Sin n yiseggasen i telliḍ i lmendad n tmaziɣt di temkarḍit taɣelnawt, d acu i d-yeḍran ?

Sin n yiseggasen drus iwakken bab-is ad d-yerr lmil i ddeqs n yiseggasen i aɣ-iruḥen. Uma gar cwiṭ d waṭas, semmdeɣ-d ugar n 8000 n yizwilen (titres) i d-yewwin ɣef tmaziɣt di yal aḥric yecban : amezruy, amezgun, tasekla, taɣerma akked tussniwin n tmetti (les sciences sociales) am tanetrupulujit, tatrugrafit d wayen yeεnan idles s umata. Izwilen-agi, yal wa yezmer ad yessefqed ɣur-sen ama d anelmad, d amnadi neɣ εad d amdan i yiman-is. Tettili-d daɣen yiwet n temlilit di yal aggur d yimyura ttawin-d ɣef wayen uran, ssemlalayeɣ-ten d lɣaci ssenqaden yid-sen awal. Taggara ḥebseɣ ilmend n yibeddi-inu ɣer tama n Mass Amin Zawi iɣef i d-teɣli tmeḥqranit, ssufɣen-t, dɣa ffɣeɣ-d yid-s.

Yesseteqsa-t Lhocine Ourezki

Quitter la version mobile