Azedine Abdous – «Si zik i ḥemmleɣ aẓawan…»

Ma tessecraḥ sseba yemɣin, akken ula d ilmeẓiyen i ikecmen annar n tẓuri d useqdec n tutlayt-nsen. D ayen i iga Azedine Abdous, ilemẓi n 19 n yiseggasen kan. Akken ad nẓer ugar ɣef wannect-a, ad as-nefk tagnit ad d-yessenfali i yimeɣriyen n Uɣmis n Yimaziɣen, nenced-it yerra-aɣ-d deg tdiwennit-a.

Aɣmis n Yimaziɣen: Anwa i d Azedine Abdous?

Azedine Abdous: d ilemẓi kan i yesεan 19 n yiseggasen. D anaẓur amecṭuḥ, d amaẓwan, d amedyaz, d aneɣmas imezgi, d anelmad di tesnawit di tanga n tfelsuft. Ilul deg udrar Ukeffadu , taddart n Tewrirt.

Amek tɛedda temlilit n ccna deg Ifri?

Tezri akken iwata anda necna dinna nekk d gma n ugraw ITRAN, d wanda nemlal d waṭas n yinaẓuren am Medjahed Ḥamid , ƐAbbas Nait Rzin…d waṭas n yineɣmasen , imyura. D tagnit yelhan s waṭas!

Seg melmi tebdiḍ tetturareḍ snitra?

Bdiɣ tturareɣ snitra d wurdin (guitare & mandole) asmi ɣur-i 17 nyiseggasen. D acu kan, si zik i ḥemmleɣ aẓawan.

Anwi-ten yinaẓuren i tḥemmleḍ, wid i tettwaliḍ d amedya-k ?

Ḥemmleɣ icennayen akk i yellan deg umaḍal. Yal aɣnib ḥemmleɣ-t! Deg umedya : Flaminku, Jazz, Caɛbi, Atrar…atg. Gar yinaẓuren izwawen i ḥemmleɣ llan : Si Mouh, Idir, Lani, Brahim Ṭayeb, Mḥend, Takfarinas, Slimane Azem, El Ḥasnawi.

Amek tgam Agraw Akeffadu?

Ih. Deg ugraw-a, lliɣ nekk d gma Ɣilas, acku si zik i nxeddem talilt (chorale). Syin nebɣa ad necnu i yiman-nneɣ, nga-t-id deg useggas n 2012. Nexdem yiwen n tezlit (Lydia) deg 2013, syin aḍebsi 2014 (Lezzayer). Nekki deg waṭas n tfaskiwin, irmad idelsanen, tisgilin, tigrarin…atg. Akka tura nesεa yiwet n tfaska tagreɣlant n uẓawan amaziɣ di Fransa ara yilin deg wayyur n ṭuber i d-tessewjad tiliẓri n tmaziɣt BRTV. Ɣur-neɣ daɣen yiwet n temlilt deg Montréal deg Canada, deg yimuras-a n tegrest .

Tettheggim-d dɣa aḍebsi-nniḍen n ccna…

Ih, aql-aɣ deg tzeqqa n usekles Irat di Tizi Uzzu. Ad yili d amaynut, d aɣanib atRar s usekcem n waṭas n wallalen. Deg-s ad ilint 08 n tezlain , d ayen icudden ɣer unfaray (sentimental). Ula d isental mgaraden gar tayri , timetti…atg. Iḍrisen d nekkni i ten-yettarun. Ɣur-neɣ yiwen n uselmad Idir Saad , d netta i aɣ-d-yefkan afud akken ad nekcem di tẓuri tasusamt.

Ulama meẓẓi, nnig n uẓawan, tettaruḍ daɣen s tezwawt. Mmeslay-aneɣ-d cwiṭ ɣef waya…

Akka! Tira wiss amek akka i yi-tekcem ur gziɣ ar ass-a. Wiss ahat degmi qqareɣ tafelsuft , ḥemmleɣ ad aruɣ ayen ur nelli , ayen ur nettwafham. Dɣa, ttaruɣ deg yiɣmisen, tisɣunin. Tura akka, aql-iyi ssewjadeɣ yiwen udlis iwumi fkiɣ azwel “ Akkin i tirga”. Deg-s ammud n tullisin n wayen yellan ala di tirga, ur nelli di tilawt. Ahat bɣiɣ akka aɣanib amaynut, ideg maleɣ nezzeh ɣer tenfusin n tayri, leḥzen, imeṭṭi, tiselbi, tasusmi… wiss ahat d ayen ibeεden akkin i tmuɣli ,

D acu teɣɣareḍ seg wayen yuran?

Qqareɣ ungalen, inzan, isefra, iɣmisen, d acu, ḥemmleɣ ad ɣreɣ nezzeh tafelsuft. Isenfaren i sεiɣ akka ɣer sdat, ad semmdeɣ taɣuri n uẓawan, ad kecmeɣ ɣer uɣerbaz “Neɣma” di Bgayet, ad d-suffɣeɣ adlis, akked d uḍebsi-a amaynut. Tanemmirt-ik a Mass Mhenni!

Yesteqsa-t: Mhenni Khalifi