Inig nnig n lkanun – Si Mḥend Umḥend

…Yenna-yas Ḥmimi ilaq ad as-kseɣ tasebbuḥruyt, lmirwaḥa-nni, i Dey Hussein Ibn Hussein, win yerra le sultanat ottoman d imḍeber en chef ɣef la régence d’Alger. Akka, pensait-il, ur yekkat ara le consul n Fransa. Et par voie de conséquence, Faffa ad teqqim chez elle di la vieille Europe.

Ibedd Ḥmimi tama n tewwurt n yitran. Akken kan yekker ad yinig ɣer 1827, yemmekta-d Si Mḥand U mḥand. Yenna-yas, di les parages ara yili. Dɣa yunag ɣer 1877.

Tessers-it tewwurt n yitran di temnaṭ n Lqala. Amkan-nni d l’Eden : tizegzewt, aman, ijeǧǧigen, les flamands roses… Imuqel Ḥmimi akka d wakka, almi i as-d-iban yiwen

wergaz yecmumuḥ i tefsut. Ad yesɛu azal n tlatin sna di leɛmer-is. Taččamart-is n kra n wussan.

Lqed-is ur iban ara :

isenned ɣef ttejra, yessehmay iɣsan-is i yiṭij n meɣres. Wis d acu iwumi d-stufan iḍuḍan-is? D win ! D asefsi-nni ! D les nuages n Baudelaire qui vont pousser en lui «un chant plein de fraternité un chant plein de joie, de lumière et d’espérance »

Yerra wergaz-nni agirru s imi-s, yejbed, yera-d abu d nnehtat sur fond : « nnaɣ a sidi Rebbi, anwa igenni i deg telliḍ ! ». Yeggugem Ḥmimi, avant ad isuɣ : « d netta ya ddin uqabac! ». Yuẓa s amedyaz, yenna-yas :Si Mḥand U mḥand ay asefsi/ win k-yeslan ad yefsi/ yeḥla win yellan d amuḍin ».

Yerfed umedyaz aqerru-s, ad yaɛqel ansi d-kkan rkuẓ. Ur iwala ḥed, imuqel agirru, yenna-yas : «Ay asefsi n Tunes/ bezzaf n duqqes/ ad d-yarew wabbu lmuḥal»

Yenḥeq Ḥmimi franchement:

– D nekk, mačči d asefsi i yessefran!

– Anwa-k a keč?

– D Ḥmimi, unageɣ-d si meɣres 2006, seg Iɣzer n Ulac

– Yah! Amek tella Tmurt n 2006?

– Tettnaɣ d yiman-is!

– I Fransa, mazal-itt ? Lbabur, mazal-it yuɣwas ? I lxalat-nnwen?

– Fransa ulac-tt. Lbabur mazal-it yesliliw. Ma d laxalat, ulac. Tura neqqar tibannagin.

– Yah ! Awi-yi-d yiwen seg yisefra n 2006

– ‘’Ay asmi yid-neɣ teḍra, am tejlabt

izamaren/ kan-d akk s-ya wa s-ya, qwan skud mlan / mi d-yekcem wucen di ttnasfa, kul yiwen sanda yerra/ ur ksan, ur d-uɣalen… »

– Akka akk i teḍra yid-wen! Ini-as i bab n usefru : ad yerḥem rebbi taɛebbuḍt i deg texbabdeḍ.

T. Ould amar

Tugna n Djamal Amriou