Accueil Tamazight «Amussu asddukklan d aɣerbaz wis sin…»

Ɣilas Ɛebdus, d aɛeggal n umussu asddukklan, d anaẓur

«Amussu asddukklan d aɣerbaz wis sin…»

150

Seg yilemẓiyen-nniḍen i inejren abrid i ubaɣur n tmetti, yella Ɣilas Ɛebdus. Ugar n umussu asdukklan, iḥuza Ɣilas ula d annar n ccna d tẓuri. Nesteqsa-t di tdiwennit-a, yerra-aɣ-d.

Aɣmis n Yimaziɣen: Ahat ad aɣ-d-tessisneḍ aseqqamu-nwen aɣiwan n yilemẓiyen…
Ɣilas Ɛebdus :
Ilul-d Useqqamu aɣiwan n yilemẓiyen deg useggas n 2016. Yeṭṭafar taɣiwant n Ukeffadu akken i d-yeqqar yisem-is. Yesɛa azal n semmus n teseqquma, gar-asent taseqqamut tadelsant, i umezgun, ccḍeḥ, talilt, atg. Taseqqamut tinmettit, taseqqamut n waddal d unecraḥ, taseqqamut n twennaḍt d tezmert akked teseqqamut n usileɣ d umbaddel. Nesɛa azal n 150 n yimekkiyen, gar warrac d teqcicin imeltaɣen, i yesɛan gar 8 d 25 n yiseggasen di leɛmer-nsen, akked yimessegrar i yesɛan seg 25 d asawen.

D acu i tessawḍem ad tgem segmi d-yennulfa ?
Nqeddec deg wayen yeɛnan akk iḥricen i ak-d-bedreɣ. Nessaweḍ nejmeɛ-d ilemẓiyen, lemmden deg waṭas n taɣulin, am wakken daɣen nerẓa aṭabu-nni di tɣiwant ɣef tullas, armi ttekkayent qeddcent yid-neɣ. Ugar n yisilaɣ, ntteffeɣ aṭas. Ama ɣe Lezzayer merra, imi nerza ar tura ahat ɣur 15 n twilayin. Rnu daɣ, nḥuza agraɣlan, am tirza n leqdic ɣer Tunes d Merruk. Nettrebbi-d ilemẓiyen imi d nutni i d asirem n useqqamu-a. D ilemẓiyen n wass-a i d iqerra n uzekka, ula di tɣiwant-nneɣ.

Nwala ur d-telli ara teẓrigt tis snat n Tfaska n umenzu n tefsut. D tamsalt n ttawilat?
Akken neẓra, ayen tettidir tmurt-nneɣ ur yessefraḥ ara. Nenna-as fiḥel tafaska aseggas-a imi lɣaci zgan deg yiberdan. Neǧǧa kan isaragen d yisilaɣ, ayen-nniḍen, nesseḥbes-it. Aql-aɣ tura deg yiberdan akked ugdud. Negzem-itt di rray s yiɛeggalen nenna-as: « Tura d tuffɣa s iberdan, mačči d lawan n usfuggel n tefsut ».

Acuɣer, ɣef tmuɣli-k, ulac aṭas n yilemẓiyen deg umussu asdukklan ?
Ɣur-neɣ ilemẓiyen llan. Tura nxeddem-d yal aseggas tiɣri i ukcam. D acu, akken nwala, ddula-nneɣ tettruẓu ifadden n yilemẓiyen i yettarran ɣer trewla. Nekni ssbeḥ meddi nettmeslay d yilemẓiyen, nxeddem-asen isilaɣ ɣef umussu asdukklan akken ad kecmen deg-s ad qedcen, ad snernin tamussni-nsen.

Mmeslay-aɣ-d ɣef termit-ik n umekfaḍu n tiliẓri…
Gar useggas-a d yilindi, tura xir. Dima ɛerḍeɣ ad snerniɣ tirmit-inu. Seg 2016 mi d-ḥebseɣ seg BAC, ṭṭfeɣ aseqqamu-a, lhiɣ d yisilaɣ, ẓḍiɣ assaɣ akked tddukkliwin, am n Tmurt neɣ n berra. Aql-i lemmdeɣ aṭas n tɣawsiwin.

Aql-ik daɣen deg unnar n ccna akked gma-k Ɛezdin. Iban-d tettheggim amaynut?
Ayen yerzan ccna, tikkelt iɛeddan nella di Merruk, di Tingi (Tanja), necna i lmend n Yennayer, nerna nga asarag. Tura, aql-aɣ nettheggi aḍebsi wis sin ara d-yeffɣen di 2020. Ad yili deg-s s ṭṭaqa uɣanib atrar aqbayli. Ayen yelhan dima yettawi akud.

Awal n taggara…
Ad d-iniɣ i yilemẓiyen-nneɣ amussu asdukklan d aɣerbaz wis sin . Tamussni n wass-a d tafat uzekka.

Yesteqsa-t M. K.