Amirouche Amwanes – «Tutlayt ilaq-as tira akken ad timɣur…»

vUr iḥemmel ara aseɣzef n umeslay, maca ma yenṭeq-d s yiwen n wawal, ad d-yini yis-s aṭas n tlufa d temsal i win i t-ifehhmen akken ilaq. Wagi d amedyaz ameqqran Amirouche Amwanes i aɣ-d-yerran ɣef kra n yisteqsiyen. Deg tdiwennit-a, ad tafem ayen i d-yenna.

Aɣmis n Yimaziɣen: D acu-tt tmedyazt ɣur Amirouche Amwanes ?

Amirouche Amwanes : Mi ara sleɣ i wawal « tamedyazt », d aḥulfu i yi-d-ikeccmen ad as-ḥulfuɣ. Ayen i d-ḥkiɣ fell-as ahat ur ikeffu. Maca, zemreɣ ad d-iniɣ tamdyazt ɣur-I, d taluft tameqqrant i ttidireɣ di tirga ur nettfakka. Tettak-iyi-d akk ayen ur sɛiɣ ara. Di taddart-iw yufa-tt wallaɣ-iw, tufa-t.

Wiss ma d kečč i ifernen asefru, neɣ d netta i d-ikecmen deg-k ?

Nekk ɣur-i cukkeɣ ur yelli ufran deg waya, imi asefru yusa-d di tazwara s lebɣi-w. Akken ttwaliɣ, kullec yettas-d s leɛtab, axeddim, anadi akked umeyyez n temsal. Ulac ayen i d-ibanen mebla wigi i d-bedreɣ. Ɣas ad yesɛu yiwen tikti, ur tettidir ma ur yeqdic fell-as s wul. Acku ma yestehza yis-s, ur tettdum ɣur-s.

Tbaneḍ seg wid iḥemmlen ad d-neṭṭqen asefru s tmenna, mačči s ccna. D acu d sser n wannect-a ?

D tidet. Nekk ḥemmleɣ asefru ugar n ccnna. Aṭas n tɣawsiwin i yi-jebbden ɣer timenna, imi tesɛa ayen i d-irennun ccbaḥa d lmizan i wawalen i d-yettini umedyaz s tɣariwin d tuɣac yemgaraden. Seg tama-nniḍen, d timenna i smenyifeɣ acku ufiɣ deg-s amek ara sɛeddiɣ izen-inu s wudem amaynut atrar. Imi taẓuri d asnulfu!

Nerra tamawt i yisental iɣef tessefruyeḍ, nufa tmaleḍ s waṭas ɣer wayen yellan deg usugen d umaḍal uffir s unamek-nniḍen. Acimi ?

Asteqsi-agi yeḥwaǧ aṭas n wakud I wakken ad t-nemmeslay, ad d-sfehmeɣ fell-as. D acu kan, zemreɣ ad am-d-iniɣ aya: d nekk i t-yextaren. Yerna mačči d taɣawsa isehlen. Tamsalt-agi, teḥwaǧ daɣen aṭas n unadi akken ad tzemreḍ i luɛara-ines. Am wakken i am-d-nniɣ, taẓuri d asnulfu.

Ar tura nessen-ik d amaru n yisefra. Yaḍra, yella kra-nniḍen i tettaruḍ ?

Ttaruɣ kan isefra. Ahat yella wayen-nniḍen i ttaruɣ tikwal, maca tira-nni ad tt-ǧǧeɣ, ad teqqim kan gar-i d yiman-iw.

Tessufɣeḍ-d ussan iɛeddan ammud n tmedyazt. Ini-aɣ-d awal ɣef waya…

Ih, yeffeɣ-d udlis-inu “Ameksa n tteryulat”. Ferḥeɣ aṭas mi tamedyazt-iw tura aql-itt deg lkaɣeḍ, zemren ad tt-ɣren wid i tt-iḥemmlen. Ẓriɣ d ayen yelhan i xedmeɣ mi d-ssufɣeɣ ammud-nni, imi nekk walaɣ akken ad timɣur teqbaylit ilaq tira. Adlis yettnuzu di Amazon d yal tamurt i win i t-yebɣan. yura s snat n tutlayin: taqbaylit akked trumit.

Tanemmirt ɣef tririyin. D acu i tebɣiḍ ad t-id-ternuḍ ?

Bɣiɣ kan ad asen-iniɣ tanemmirt i wid i yi-d yefkan afud n lemɛewna di lxedma-nni taneggarut “Aḍu d udrar”. Ama d anaẓur ameqqran Idir, Mhana Tigrini, Lɛerbi Muhub d wiyaḍ. Daɣen, ad farseɣ tagnit, ad snemmreɣ wid akk i aɣ-d-yettakken afud akken ad nkemmel. Ad am-d-iniɣ tanemmirt i kem… Tanemmirt-nwen.

Testeqsa-t Kaisa Khalifi